Taraflar arasındaki görüşmelerin temel başlıklarından birini, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması oluşturuyor.
ABD ile İran arasında sekiz aydır süren savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik temaslar hız kazandı. Katarlı arabulucular, olası anlaşmayı görüşmek üzere Tahran’a gitti.
ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeye yönelik müzakerelerde yeni bir gelişme yaşandı. Katar’ın arabuluculuğunda sürdürülen görüşmeler kapsamında Katarlı yetkililer, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile bir araya gelmek üzere pazartesi gecesi Tahran’a gitti.
Reuters’a konuşan ve görüşmeler hakkında bilgi sahibi olan bir yetkili, temaslarda son sekiz gündür müzakere edilen ABD-İran anlaşma taslağının bir versiyonunun ele alınacağını belirtti.
Yetkili, müzakerelerin içeriğine ilişkin daha fazla ayrıntı paylaşmadı.
TRUMP: İRAN ANLAŞMA YAPMAK İSTİYOR
ABD Başkanı Donald Trump da pazartesi günü yaptığı açıklamada, İran’ın savaşı sona erdirecek bir anlaşmaya varmak istediğini söyledi.
Trump, Washington ile Tahran arasında anlaşmaya varılmasının mümkün olduğunu belirterek, “İran anlaşma yapmak istiyor. Bu gerçekleşebilir.” ifadelerini kullandı.
ABD Başkanı, olası anlaşmanın koşullarına veya müzakerelerin hangi aşamada olduğuna ilişkin ayrıntı vermedi.
İran ile savaşı kazandıklarını belirten Trump, Hürmüz Boğazı’nı ABD’nin kontrol ettiğini ileri sürdü. Trump, ”Petrol fiyatları rekor hızla düşüyor. İran konusunda her şey yolunda gidiyor. Petrol fiyatlarının düşmesinin sebebi bu olabilir.” dedi.
HÜRMÜZ BOĞAZI MÜZAKERELERİN MERKEZİNDE
Taraflar arasındaki görüşmelerin temel başlıklarından birini, küresel petrol ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve ABD’nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasının kaldırılması oluşturuyor.
İran, eylül ayında sunduğu yedi aşamalı plan kapsamında ABD’nin ablukayı kaldırmasını, petrol ihracatına yönelik yaptırımları hafifletmesini ve Tahran’ın taleplerini karşılamasını istiyor.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, pazartesi günü yaptığı açıklamada, ABD ablukası sona ermeden ve İran’ın talepleri karşılanmadan nihai bir anlaşmaya varılamayacağını vurguladı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise daha önce yaptığı açıklamada, anlaşma sağlanması durumunda Hürmüz Boğazı’nın başlangıçta öngörülen yedi gün yerine iki gün içerisinde yeniden açılabileceğini belirtmişti.
DOHA’DAKİ GÖRÜŞMELERDEN SONUÇ ÇIKMAMIŞTI
İranlı müzakereciler, geçen hafta Katar’ın başkenti Doha’da üç gün boyunca arabulucularla görüşmeler gerçekleştirmişti.
İran heyeti, pazar günü Katar’dan ayrılmış ancak görüşmeler hakkında bilgi sahibi bir yetkili, ayrılığın müzakerelerde yaşanan anlaşmazlıktan kaynaklanmadığını bildirmişti.
Tahran yönetimi de pazartesi günü yaptığı açıklamada, ABD ile arabulucular üzerinden yürütülen yoğun temasların devam ettiğini duyurmuştu.
Washington ile Tahran arasındaki başlıca anlaşmazlık noktalarından biri, tarafların atacağı adımların sıralaması olmaya devam ediyor. ABD, nükleer konunun da anlaşmanın başlangıcında ele alınmasını isterken İran, öncelikle ablukanın ve ekonomik kısıtlamaların kaldırılması gerektiğini savunuyor.
ABD’DEKİ SEÇİMLER ÖNCESİ KRİTİK DİPLOMASİ
Yeni diplomatik girişim, ABD’de 3 Kasım Salı günü yapılacak ara seçimlerden hemen önce gerçekleşti.
Trump, seçimlerden önce İran’a yeni saldırılar düzenlenmeyeceğini açıklamış ancak seçimlerin ardından askeri operasyonların yeniden başlatılması ihtimalini dışlamamıştı.
Yaklaşık sekiz aydır devam eden ABD-İsrail ile İran arasındaki savaş, Ortadoğu’da geniş çaplı güvenlik sorunlarına yol açarken Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin aksaması küresel enerji piyasalarını da olumsuz etkiledi.
Tarafların diplomatik çözüm arayışlarını sürdürmesine rağmen henüz nihai bir anlaşmaya varılmış değil.
