NTV.com.tr – Haber Merkezi
Sırbistan’da 2024’te tren istasyonunun sundurmasının çökmesi sonucu 16 kişinin can vermesiyle başlayan eylemlerin yarattığı yeni nesil muhalefet “Öğrenci Listesi” 2 yıl sonra seçimden zaferle çıktı.
Sırbistan, tam iki yıldır süren protesto gösterilerinin ardından parlamento seçimleri için sandık başına gitti. Halk, sağ popülist lider Aleksandar Vucic’in 12 yıllık iktidarına son verdi.
Sırbistan’daki Özgür Seçimler ve Demokrasi Merkezi (CeSID) resmi olmayan sonuçlara göre, oyların yüzde 56’sının sayıldığını duyurdu. Öğrenci Listesi oyların yüzde 52’sini alırken, SNS liderliğindeki Vucic’in listesi ise yüzde 39’da kaldı.
Sırbistan’da cumhurbaşkanlığı görevinden istifa eden ve Sırp İlerleme Partisi (SNS) öncülüğündeki “Aleksandar Vucic-Birleşmiş Sırbistan” listesinin başbakan adayı olan Aleksandar Vucic, protestocu gençlerin hareketi “Öğrenci Listesi” karşısında yenilgiyi kabul etti.
“MUHALEFETTE DEVAM EDECEĞİZ”
Sırbistan’da 2014’te başbakan seçilen ve aralıksız 12 yıldır iktidarda olan Vucic, seçim sonuçları kesinleşmese de mağlubiyeti kabul ederek Öğrenci Listesi’nin kazandığını duyurdu.
Sandıkların kapanmasından kısa süre sonra kameraların karşısına geçen Sırbistan eski Cumhurbaşkanı Aleksander Vucic “Bu seçimleri kaybettiğimiz açıkça ortada. Kazanan, öğrenci hareketi listesi oldu. Onlar 135 ila 140 sandalye alacaklar, biz ise yaklaşık 105 sandalye alacağız. Meclise başka kimse giremedi.” dedi.
Seçim sonucunun dış destekli bir sürecin ürünü olduğunu öne süren Vucic, bundan sonra muhalefet olarak mücadeleye devam edeceklerini belirtti.
SIRA HÜKÜMET KURMA SÜRECİNDE
“Öğrenci Listesi-Öğrenciler Kazanıyor” sloganıyla seçime katılan öğrenci hareketi, zaferini ilan etti. Öğrenci Listesi adına zafer konuşması yapan akademisyen Radomir Saicic, oy kullanan herkese teşekkür ederek, geleceği inşa etmeye başlayacaklarını belirtti.
Şimdi ise geleneksel parti yapısından farklı olan öğrenci hareketinin hükümet kurma sürecini nasıl ilerleteceği merak konusu.
16 KİŞİ ÖLÜ, EYLEMLER BAŞLADI
1 Kasım 2024’te Novi Sad kentinde tren istasyonunda beton sundurmanın çökmesi nedeniyle 16 kişinin hayatını kaybetmesinin ardından başlayan ve iki yıldır süren öğrenci protestoları Vucic ve hükümeti üzerinde baskıyı artırdı.
16 kişinin ölümüne yol açan facia, ülkede 2000’de Miloşeviç’i deviren protestolardan bu yana en büyük eylem dalgasını başlattı. “Öğrenci Listesi”, Vuçiç’in 14 yıllık iktidarına en büyük meydan okuma olarak niteleniyordu. Listenin önemi, öğrencilerin harekete geçirdiği adaylardan oluşmasıydı. Adaylar arasında üniversite profesörlerinden ünlülere 250 siyaset dışı eylemci figür yer aldı. Başı ise kardiyoloji profesörü Iliya Sırdanoviç çekiyor.
Ülkede kayıtlı 6,4 milyondan fazla seçmen, 250 sandalyeli Sırbistan Ulusal Meclisinin yeni üyelerini belirlemek için yerel saatle 20.00’ye kadar oy kullandı.
Sırbistan Devlet Seçim Komisyonu (RIK) saat 19.00’a kadar katılımın yüzde 67.6 olduğunu açıkladı. Ülke medyası ise katılım oranının rekor seviyeye ulaşabileceğini, en son 2023 seçimlerinde bu oranın yüzde 58 olduğunu belirtti.
Sırbistan’da dün gün boyu devam eden erken genel seçimde bazı sandık yerlerinde şiddet olayları da yaşandı. Sırbistan medyası, oy kullanılan bazı merkezlerde maskeli grupların sandık merkezlerinden çıkan vatandaşlara şiddet uyguladığını, sopalarla saldırdıklarını aktardı.
Sırbistan İçişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada ise Lazarevac’ta yaşanan şiddet olayında 2 polisin yaralandığı, birkaç kişinin polise taş ve tehlikeli maddeler fırlattığı ifade edildi.
Bazı yerlerde usulsüzlükler tespit edildiği ileri sürülürken, oy pusulalarının fotoğraflandığı, çoklu oy kullanımını önlemesi gereken sistemlerin doğru kullanılmadığı yönünde iddialar da paylaşıldı.
VUCİC, İSRAİL’LE İLİŞKİLERİYLE DE DİKKAT ÇEKİYORDU
Sırbistan’da 12 yıl iktidarda kalan Vucic, İsrail ile yakın ilişkileriyle de dikkat çeken liderlerden biriydi. Ülkesinin İsrail ile ortaklaşa savaş dronları üreteceğini söyleyen Vucic, Sırbistan’ın askeri kapasitesini güçlendirmek amacıyla İsrail yapımı insansız hava araçlarına (İHA) yönelik yeni bir montaj fabrikasının açılışını da gerçekleştirdi.
Vucic ayrıca, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu için de “dostum” ifadesini kullandı.
