Türkiye’nin ilk yerli asansörlü klozet kapağını üreten Aşkaleli kardeşler, İstanbul’daki tesislerini memleketleri Erzurum’a taşıdı. Kendi tasarımları ile 1. OSB’de üretime başlayan Ayne Plastik, 2. OSB’de yaklaşık 200 milyon liralık yeni yatırımla istihdamı 350 kişiye çıkarmayı hedefliyor.
Türkiye’nin ilk yerli asansörlü klozet kapağı üretimini gerçekleştiren Aşkaleli Mehmet ve Fatih Can kardeşler, İstanbul’dan Erzurum’a gerçekleştirdikleri yatırımla dikkat çekti. Kendi tasarımları olan yaklaşık 300 çeşit ürünü yurt içi ve yurt dışı pazarlara sunan Can kardeşler, üretim tesislerini memleketlerine taşıyarak sanayide tersine göçün örneklerinden birini oluşturdu.
Aşkale’nin Topal Çavuş köyünden yıllar önce İstanbul’a göç eden Mehmet Can (44) ve ağabeyi Fatih Can (49), çocukluk hayallerinin peşinden giderek plastik sektöründe önemli bir başarıya imza attı. Anavatan Partisi’nin amblemindeki petek kalıbını yapan ustanın yanında mesleğe adım atan kardeşler, ilerleyen yıllarda Türkiye’nin ilk yer süzgeci imalatçısı Erçağ Plastik firmasına ortak oldu. Can kardeşler, 2012 yılında şirketin tamamını satın alarak Ayne Plastik markasıyla üretime başladı.
300 çeşit yerli ve milli ürün
Plastik sektöründe kendi tasarımlarıyla yaklaşık 300 çeşit ürün üreten firma, önceki yıl tesislerini İstanbul’dan Erzurum’a taşıma kararı aldı. Erzurum 1. Organize Sanayi Bölgesi’nde 4 bin 500 metrekarelik alanda kurulan tesiste halen 70 kişiye istihdam sağlanıyor.
Üretim altyapısı, CNC makine parkuru ve teknolojik donanımıyla bölgenin önde gelen tesislerinden biri olan Ayne Plastik, yaklaşık iki yıldır Erzurum’da üretim yaparak dünya pazarına ürün gönderiyor. Firma, 2. OSB’den tahsis edilen 10 dönümlük arazi üzerinde daha büyük bir tesis kurmak için de çalışmalara başladı. Yaklaşık 200 milyon liralık yatırımla hayata geçirilecek yeni tesiste 300-350 kişinin istihdam edilmesi planlanıyor.
“Öz sermayemizle geldik”
Tesislerini basın mensuplarına gezdiren Ayne Plastik Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Can, ağabeyiyle birlikte çocukluk hayallerini gerçekleştirmek için memleketlerine döndüklerini söyledi.
Yatırımı kendi öz sermayeleriyle gerçekleştirdiklerini belirten Can, “Bizim sektörümüzün can damarı kalıptır. Bu anlamda abim Fatih Bey’in iyi bir kalıp ustası olması bizim için büyük avantaj. Bölgenin kalıp ihtiyacını da biz karşılıyoruz. Kendi tasarımlarımız olan yüzlerce yerli ve milli ürünü yurt içi ve yurt dışına pazarlıyoruz. Birçok firmaya fason üretim de yapıyoruz. Şu an 70 personelimiz var. Ancak 2. OSB’de yaklaşık 200 milyon liralık yatırımla kuracağımız tesiste 300-350 kişiyi istihdam edeceğiz” dedi.
“Erzurum Türkiye’nin Ortadoğu’su olmuş”
Erzurum’a ilk geldikleri dönemde yetişmiş eleman sıkıntısı yaşadıklarını ifade eden Can, İstanbul’dan ustalar getirerek aylarca personel yetiştirdiklerini ve bu çalışmaların halen sürdüğünü kaydetti.
Can, “Benim mühendis olmam, abimin de iyi bir kalıpçı olması nedeniyle altyapımız kuvvetli. Son teknoloji cihazlarla iyi bir tesis kurduk. Ancak dengi illere göre çok geri kalmışız. Coğrafi ve iklim şartları nedeniyle bölgede üretim olmaz anlayışı bize adeta dikte edilmiş. Erzurum, Türkiye’nin Ortadoğu’su olmuş. Yerli ve milli üretimle bu zincirleri kırmalıyız. Bunun için de destek şart. Öncelikle yatırımcıya kucak açmak, bürokratik işlemler başta olmak üzere tüm ihtiyaçlarını karşılamak gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Erzurum’a yatırım yapmaktan pişmanlık duymadığını vurgulayan Mehmet Can, batıdaki Erzurumlu iş insanlarına da çağrıda bulundu.
Can, “İyi ki gelmişiz. Biz gelmezsek başkası niye gelsin? Önce bu şehrin evlatları gelecek, öz sermayelerini ekonomiye kazandıracak. Batıya göç etmiş Erzurumlu iş insanlarına sesleniyorum; geriye dönüp şehrine sahip çıkma ve yatırım yapma zamanı gelmiştir” dedi.
Yatırım ortamının daha cazip hale getirilmesi gerektiğini belirten Can, “Yabancı sermayenin beklentisi büyük oluyor, risk almak istemiyor. İşte tam burada riskleri minimize etmek gerekiyor. Arsa tahsisi, inşaat, enerji ve personel gibi sorunlar giderilmeli. Bölge yatırımcı için daha cazip hale getirilmeli” görüşünü savundu.
“Batı artık kaldırmıyor”
Ayne Plastik Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Fatih Can ise batıdaki sanayi bölgelerinde üretim maliyetlerinin ciddi şekilde arttığını belirterek, “Üretim maliyetleri çok yüksek boyutlara ulaştı, personel çalıştırmak zorlaştı. Batı artık kaldırmıyor. Birçok sanayici farklı arayışlar içerisinde” diye konuştu.
Erzurum’dan göçü önlemenin en önemli yollarından birinin sanayi yatırımlarını artırmak olduğunu dile getiren Can, nitelikli eleman yetiştirilmesinin önemine dikkat çekti.
Fatih Can, “Doğu bölgesinde makinelerin çalışması, kalifiye elemanların daha fazla yetişmesine bağlı. Kalıpçı, dökümcü gibi vasıflı elemanların bölgede yetişmesi ve hizmet vermesi, batıya olan usta bağımlılığını azaltır. Bu da üretimi hızlandırır. Biz firma olarak kalıpçılık, dökümcülük, enjeksiyon, pres ve baskı alanlarında güçlü bir altyapıya sahibiz. Severek eleman yetiştirmeye çalışıyoruz. Çünkü işi bilen usta sayısı ne kadar fazla olursa üretim yapan firmaların işi de o kadar kolaylaşır” ifadelerini kullandı.
“Sanayi büyürse Erzurum da büyür”
Erzurum’un ekonomik gelişiminin sanayide büyümeye bağlı olduğunu vurgulayan Fatih Can, Gaziantep, Kayseri ve Malatya örneklerini gösterdi.
Can, “Erzurum’un ekonomik açıdan gelişmesi için sanayide büyümesi gerekir. Gaziantep, Kayseri ve Malatya gibi şehirler sanayinin büyümesiyle topyekün kalkınma sağlıyor. Erzurum da bu gelişmelerden hak ettiği payı almalıdır. Şehrimize yatırım yapan sanayicilere kolaylıklar tanınmalı. Firmalara çalıştıracakları personel sayısına göre teşvik ve destekler sağlanmalı. Enerji desteği bakımından GES sistemlerinde kolaylık sunulmalı. Yatırım ve üretim maliyetlerini düşürmek, kendi enerjimizi üreterek kar marjımızı artırmak ve sürdürülebilirliği sağlamak açısından hayati önem taşıyor” dedi.
Türkiye’de asansörlü klozet kapağı üretimini gerçekleştiren ilk yerli firma olduklarını belirten Fatih Can, ürünlerinin geniş bir pazara ulaştığını söyledi.
Can, “Türkiye’de 30 ilde ana dağıtım yapan firmalarla düzenli çalışıyoruz. Ortadoğu, Balkanlar ve Türk Cumhuriyetleri başta olmak üzere 25 ülkeye ihracat yapıyoruz. Klozet kapağı üretiminde yavaş kapama sistemini Türkiye’de ilk kez biz ürettik. Daha sonra bu formülü diğer firmalarla da paylaşarak hayatı kolaylaştırmak adına faydalı çalışmalara imza attık” diye konuştu.
Fotoğraflar : Cem Bakırcı
